Aile merkezli bakım yaklaşımı ile yüksek akım nazal oksijen tedavisi alan bebeklerin fizyolojik parametreleri ve aile bakımı arasındaki ilişki
[ X ]
Tarih
2025
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Hitit Üniversitesi
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
Lower respiratory tract infections (LRTIs) are a significant health problem frequently seen in infants under 5 years of age, leading to hospitalization. Hospitalization is a stressful process for both the infant and the mother. Family-centered care (FCC) approaches that support family involvement in the care process are crucial in reducing these negative effects. This study aimed to determine the relationship between family care and physiological parameters of infants receiving high-flow nasal oxygen (HFNC) therapy through the FCC approach.
This study is a randomized controlled quasi-experimental study with a pretest-posttest control group. The study sample consisted of 60 infants aged 29 days to 12 months, without chronic diseases, who were treated with HFNC due to LRTI in the infant wards of Ankara Etlik City Hospital between December 2024 and March 2025, and their mothers (intervention group = 30, control group = 30). The mothers in the intervention group received a family-centered care (FCC) approach, while the control group received standard ward procedures. The infants' physiological parameters and length of stay in HFNC, as well as the mothers' perception of family-centered care, were assessed.
Research data were collected using the Mother and Baby Identification Form, Baby Parameter Monitoring Form, and Family-Centered Care Scale (FMCS). Statistical analyses were performed using the SPSS for Windows 22 package program, and the t-test, Mann-Whitney U test, and Wilcoxon test were used for comparisons of paired groups; the chi-square test and McNemar chi-square test were used for comparisons of categorical data.
The mothers in the intervention and control groups were similar in terms of control variables except for their spouses' occupations (p<0.05), and the infants' age and gender characteristics (p>0.05). Following the AMB approach, there was no significant difference between the diastolic-systolic blood pressures, pulse, respiration, and oxygen saturation of the infants in the intervention and control groups (p>0.05), and the duration of stay in HFNC was shorter in the intervention group (p<0.05). It was determined that the AMB perception of the mothers who received the AMB approach increased compared to the control group (p<0.05).
In conclusion, it was determined that the FCC approach applied to mothers shortened the duration of infant HFNC monitoring and increased mothers' perception of FCC. It is recommended that training on the FCC approach be incorporated into standard practices in infant wards.
Alt solunum yolu enfeksiyonları (ASYE), 5 yaş altı bebeklerde sık görülen ve hastane yatışına yol açan önemli bir sağlık sorunudur. Hastaneye yatış hem bebek hem de anne için stresli bir süreçtir. Bu olumsuz etkileri azaltmada, bakım sürecine ailenin katılımını destekleyen aile merkezli bakım (AMB) yaklaşımları büyük önem taşır. Bu çalışmada aile merkezli bakım (AMB) yaklaşımı ile yüksek akım nazal oksijen (High-flow Nasal Canul-HFNC) tedavisi alan bebeklerin fizyolojik parametreleri ve aile bakımı arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma, ön test – son test kontrol gruplu randomize kontrollü yarı deneysel bir araştırmadır. Çalışmanın örneklemi, Aralık 2024 – Mart 2025 tarihleri arasında Ankara Etlik Şehir Hastanesi bebek servislerinde ASYE tanısı ile HFNC tedavisi gören, 29 gün – 12 ay yaş aralığındaki, kronik hastalığı olmayan 60 bebek ve annelerinden (müdahale grubu = 30, kontrol grubu = 30) oluşmaktadır. Müdahale grubundaki annelere aile merkezli bakım (AMB) yaklaşımı uygulanırken; kontrol grubuna ise servis standart uygulamaları yapılmıştır. Bebeklerin fizyolojik parametreleri ve HFNC'de kalma süreleri, annelerin de aile merkezli bakım algısı değerlendirilmiştir. Araştırma verileri, Anne ve Bebek Tanıtıcı Bilgi Formu , Bebek Parametre İzlem Formu ve Aile Merkezli Bakım Ölçeği (AMBÖ) kullanılarak toplanmıştır. İstatistiksel analizler SPSS for Windows 22 paket programı ile gerçekleştirilmiş olup, ikili grupların karşılaştırılmasında t testi, Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon testi; kategorik verilerin karşılaştırılmasında ise Ki-kare testi ve McNemar Ki-kare testi kullanılmıştır. Müdahale ve kontrol grubundaki annelerin eş meslekleri (p<0,05) dışındaki kontrol değişkenleri, bebeklerin ise yaş ve cinsiyet özellikleri bakımından kontrol değişkenleri benzerdir (p>0,05). AMB yaklaşımı sonrasında müdahale ve kontrol grubunda yer alan bebeklerin diastolik-sistolik kan basınçları, nabız, solunum ve oksijen saturasyonları arasında anlamlı bir farklılığın olmadığı (p>0,05), müdahale grubundaki bebeklerin HFNC'de kalma sürelerinin daha az olduğu bulunmuştur (p<0,05). AMB yaklaşımı uygulanan annelerin AMB algısının kontrol grubuna göre arttığı belirlenmiştir (p<0,05). Sonuç olarak, annelere AMB yaklaşımı uygulandığında bebeklerin HFNC takip süresinin kısaldığı ve annelerin AMB algısının arttığı belirlenmiştir. Bulgular doğrultusunda bebek servislerinin standart uygulamalarına AMB yaklaşımının eklenmesi önerilebilir.
Alt solunum yolu enfeksiyonları (ASYE), 5 yaş altı bebeklerde sık görülen ve hastane yatışına yol açan önemli bir sağlık sorunudur. Hastaneye yatış hem bebek hem de anne için stresli bir süreçtir. Bu olumsuz etkileri azaltmada, bakım sürecine ailenin katılımını destekleyen aile merkezli bakım (AMB) yaklaşımları büyük önem taşır. Bu çalışmada aile merkezli bakım (AMB) yaklaşımı ile yüksek akım nazal oksijen (High-flow Nasal Canul-HFNC) tedavisi alan bebeklerin fizyolojik parametreleri ve aile bakımı arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma, ön test – son test kontrol gruplu randomize kontrollü yarı deneysel bir araştırmadır. Çalışmanın örneklemi, Aralık 2024 – Mart 2025 tarihleri arasında Ankara Etlik Şehir Hastanesi bebek servislerinde ASYE tanısı ile HFNC tedavisi gören, 29 gün – 12 ay yaş aralığındaki, kronik hastalığı olmayan 60 bebek ve annelerinden (müdahale grubu = 30, kontrol grubu = 30) oluşmaktadır. Müdahale grubundaki annelere aile merkezli bakım (AMB) yaklaşımı uygulanırken; kontrol grubuna ise servis standart uygulamaları yapılmıştır. Bebeklerin fizyolojik parametreleri ve HFNC'de kalma süreleri, annelerin de aile merkezli bakım algısı değerlendirilmiştir. Araştırma verileri, Anne ve Bebek Tanıtıcı Bilgi Formu , Bebek Parametre İzlem Formu ve Aile Merkezli Bakım Ölçeği (AMBÖ) kullanılarak toplanmıştır. İstatistiksel analizler SPSS for Windows 22 paket programı ile gerçekleştirilmiş olup, ikili grupların karşılaştırılmasında t testi, Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon testi; kategorik verilerin karşılaştırılmasında ise Ki-kare testi ve McNemar Ki-kare testi kullanılmıştır. Müdahale ve kontrol grubundaki annelerin eş meslekleri (p<0,05) dışındaki kontrol değişkenleri, bebeklerin ise yaş ve cinsiyet özellikleri bakımından kontrol değişkenleri benzerdir (p>0,05). AMB yaklaşımı sonrasında müdahale ve kontrol grubunda yer alan bebeklerin diastolik-sistolik kan basınçları, nabız, solunum ve oksijen saturasyonları arasında anlamlı bir farklılığın olmadığı (p>0,05), müdahale grubundaki bebeklerin HFNC'de kalma sürelerinin daha az olduğu bulunmuştur (p<0,05). AMB yaklaşımı uygulanan annelerin AMB algısının kontrol grubuna göre arttığı belirlenmiştir (p<0,05). Sonuç olarak, annelere AMB yaklaşımı uygulandığında bebeklerin HFNC takip süresinin kısaldığı ve annelerin AMB algısının arttığı belirlenmiştir. Bulgular doğrultusunda bebek servislerinin standart uygulamalarına AMB yaklaşımının eklenmesi önerilebilir.
