Hicri 1003-1005/Miladi 1595-1597 tarihli Çorum Şer'iyye Sicilinin değerlendirilmesi

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.advisorBozkuş, Mehmet Ali
dc.contributor.authorÖzeren, Esen
dc.date.accessioned2026-03-31T12:17:27Z
dc.date.available2026-03-31T12:17:27Z
dc.date.issued2025
dc.departmentHitit Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarih Ana Bilim Dalı, Tarih Bilim Dalı
dc.description.abstractThe shar'iyye registers, which occupied an important place in the justice system of the Ottoman Empire, were kept the qadi or naîb. These documents, created through sharia counts based on Islamic law, contain important information not only in terms of political history but also in terms of social, economic, military, legal and urban history. Shar'iyya registers are not only court records but also thesis, the Çorum Shar'iyye Registry dated 1003-1005 AH/1595-1597AD, is the oldest dated registry book of the city of Çorum and the region. In this context, the registry provides unique and valuable information about the administrative organisation, administrative staff, social and economic structure of Çorum and the its surruundigs. In the research process, firsly the transription of the texts in the registry was prepared and then, in line with the data obtained within theadministrative structure and court organisation were examined within the framework of the social life of Çorum, then the formation process of the family institution was evaluated in detail. In the context of economic activities, the production and employment patterns based on the Mâlikâne-divanî system and the fief system are discussed together with the occupational groups in the city. In the context of the Celâli Rebellion, the bandit activities in and around Çorum are evaluated within the framework of historical, economic and social Dynamics. Key Terms: Çorum, Sharia Court Record, Qadi, Family, Alimony, Jelali Rebels.en
dc.description.abstractOsmanlı Devleti adalet sistemi içerisinde önemli bir yer tutan şer'iyye sicillerini kadı veya naîb tarafından tutulmaktadır. İslam hukukuna dayalı şer'î mahkemeler aracılığıyla oluşturulan bu belgeler, yalnızca siyasi tarih açısından değil sosyal, iktisadi, askeri, hukuk ve şehircilik tarihi açısından önemli bilgiler ihtiva etmektedir. Şer'iyye sicilleri salt birer mahkeme kaydı olmanın ötesinde çok disiplinli tarih araştırmalarında birincil el kaynak niteliği taşımaktadır. Tez çalışmasının ana kaynağı olan Hicri 1003-1005/Miladi 1595- 1597 tarihli Çorum Şer'iyye Sicili Çorum şehrinin ve bölgenin en eski tarihli sicil defteri özelliğine sahiptir. Bu bağlamda defter Çorum ve çevresinin idari yapılanması, idari kadrosu, sosyal ve ekonomik yapısı hakkında özgün ve değerli bilgiler sunmaktadır. Araştırma sürecinde öncelikle sicilde yer alan metinlerin transkripsiyonu hazırlanmış ardından elde edilen veriler doğrultusunda Çorum'un sosyal hayatı çerçevesinde ilk olarak idari yapısı ve mahkeme teşkilatı incelenmiştir, ardından aile kurumunun teşekkül süreci detaylı şekilde değerlendirilmiş. Ekonomik faaliyetler bağlamında Mâlikâne-divanî sistem ile tımarlı sistemine dayalı üretim ve istihdam biçimleri şehirdeki meslek gruplarıyla birlikte ele alınmıştır. Celâli İsyanları bağlamında Çorum ve çevresinde etkin olan eşkıya faaliyetleri, tarihsel, ekonomik ve sosyal dinamikler çerçevesinde değerlendirilmiştir. Anahtar Kavramlar: Çorum, Şer'iyye Sicili, Kadı, Aile, Nafaka, Celâli İsyanları.tr
dc.description.provenanceSubmitted by İsmail Hakkı Üngan (ihakkiungan@hitit.edu.tr) on 2026-03-31T12:17:27Z No. of bitstreams: 0en
dc.description.provenanceMade available in DSpace on 2026-03-31T12:17:27Z (GMT). No. of bitstreams: 0 Previous issue date: 2025en
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=CtwiQkYvArAb95Ufpfs_vh6bl720P41SFazKoa_80Em_bwHjmlFfQC9hL3JCMI3f
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11491/9416
dc.language.isotur
dc.publisherHitit Üniversitesi
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.titleHicri 1003-1005/Miladi 1595-1597 tarihli Çorum Şer'iyye Sicilinin değerlendirilmesi
dc.title.alternativeThe evalvation of the Çorum Şer'iyye Register dated Hijri 1003-1005/1595-1597
dc.typemasterThesis

Dosyalar

Koleksiyon

Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Tez Koleksiyonu