Tıp Fakültesi Tezleri
Bu koleksiyon için kalıcı URI
Güncel Gönderiler
Öğe Laparoskopik kolesistektomi uygulanan hastalara ultrasonografi eşliğinde yapılan subkostal transversus abdominis plan bloğu ile rekto-interkostal fasiyal plan bloğunun postoperatif analjezik etkinliklerinin karşılaştırılması(Hitit Üniversitesi, 2025) Kitaplı, İbrahim; Kayır, SelçukAim: Severe postoperative pain is observed in patients following laparoscopic cholecystectomy. Currently, peripheral nerve blocks, which are a part of multimodal analgesia, are widely used in postoperative pain management. This study investigated the effects of subcostal transversus abdominis plane nerve block (STAP), recto-intercostal fascial plane block (RIFPB) on postoperative NRS scores and tramadol consumption. Material and method: This study was designed as a prospective, randomized, double-blind trial. Seventy-two patients scheduled for laparoscopic cholecystectomy were included in the study. One group received a bilateral STAP block (group S, n=35), while the other group received a bilateral recto-intercostal fascial plan block (RIFPB) (group R, n=35). For the peripheral nerve blocks, STAP was administered with 20 mL of 0.25% bupivacaine per side, RIFPB with 20 mL of 0.25% bupivacaine per side. These blocks were performed after the surgery but before the termination of general anesthesia. The postoperative NRS scores and tramadol consumption were compared between the groups. Results: The groups were similar in terms of ASA scores and demographic characteristics. The rates of dermatomal involvement at the midclavicular line at T5 and T10 in the 2nd postoperative hour were found to be statistically significantly different between the groups (P=0.01 and P=0.044, respectively). Additionally, a statistically significant difference was observed between the groups in terms of T6–T9 dermatomal involvement at the midaxillary line at both the 2nd and 24th postoperative hours (P<.001). A statistically significant difference was also found between the groups regarding the time to mobilization (P=0.005). Furthermore, postoperative nausea and vomiting scores at hour 0 differed significantly between the groups (P=0.046). Conclusion: In laparoscopic cholecystectomy procedures, both the STAP block and the RIFPB are effective in postoperative pain management. RIFPB may provide more effective analgesia compared to the STAP block alone, as it also targets the lateral cutaneous branches of the abdominal nerves in addition to those innervated by the STAP block.Öğe Kronik böbrek hastalığı olanlarda serum proprotein konvertaz subtilisin/ keksin tip 9 düzeyinin endotel disfonksiyonu ve subklinik ateroskleroz ile ilişkisi(Hitit Üniversitesi, 2025) Avcı, Ahmet; Eser, BarışObjective: This study aims to investigate the relationship between serum PCSK9 values and subclinical atherosclerosis and endothelial dysfunction in patients with chronic kidney disease. Materials and methods: A total of 127 participants over the age of 20 those receiving hemodialysis (HD) (n=30), those receiving continuous peritoneal dialysis (PD) (n=36), stage 3-4 CKD (n=31), and non-CKD control group (n=30) participants] were included in this clinical cross-sectional study. Flow-mediated dilatation (FMD) for ED, endothelial deceleration time (EDT) for left ventricular diastolic dysfunction (LVDD), and carotid intima media thickness (CIMT) for subclinical atherosclerosis were measured by echocardiography. Blood samples were taken for simultaneous PCSK9 measurements. Results: Of the 122 participants who participated in the study, 30 (24.5%) were in the control group, 31 (25.4) in the stage 3-4 CKD patient group, 31 (25.4) in the peritoneal dialysis group, and 30 (24.5%) in the hemodialysis patient group. Although no significant difference was found between the study groups in FMD BASE and FMD HYPEREMIA; FMD ratio was found to be significant (P values, respectively; 0.552; 0.435; 0.001). A significant difference was found between the CIMT groups (both 0<.001). E/e', one of the parameters indicating LVDD was found to be significantly different (P:0.009). Conclusion: There was a statistically significant difference in endothelial dysfunction and subclinical atherosclerosis in chronic kidney disease patients compared to the healthy group. However, no significant difference was found in PCSK9 correlation. Keywords: Proprotein convertase subtilisin/kexin type 9, chronic kidney disease, endothelial dysfunction, subclinical atherosclerosisÖğe İzole hipertansiyon hastalarında nondipper kalp hızı varlığının ventriküler aritmiler ile ilişkisi(Hitit Üniversitesi, 2025) Sarıhan, Abdullah; Bekar, LütfüObjective: In healthy individuals, the increase in parasympathetic tone during nighttime leads to a decrease in heart rate. When this decrease does not occur or happens minimally, it is an indicator of increased sympathetic activity. This condition could be an important mechanism that may increase the susceptibility to ventricular arrhythmias, especially in hypertensive individuals. The aim of this study is to compare the frequency of ventricular arrhythmias and other clinical parameters between cases with and without a heart rate decrease during the night in isolated hypertensive patients monitored by a rhythm Holter. Materials and Methods: A total of 229 isolated hypertensive patients (mean age 58.2±12.5 years, 89 (38.9%) male) who underwent transthoracic echocardiography, rhythm Holter, and amulatory blood pressure monitoring and applied to the Department of Cardiology at Hitit University Faculty of Medicine in the last 12 months up until March 2025 were included in this study. The cases included in the study were divided into two groups based on their nighttime heart rate decrease in the rhythm Holter: the 'dipper' group, with a decrease of 10% or more, and the 'non-dipper' group, with a decrease of less than 10%. The primary comparisons were made between these two groups. Then, according to the Lown classification, patients in the low Lown class (Lown 0) were compared with those in the high Lown class (Lown 1-4), and the same comparisons were repeated between these two groups. Parameters that were significantly different between the Lown class 0 and Lown class 1-4 groups were included in multivariate analysis, aiming to identify independent and significant parameters that may influence the development of cardiac arrhythmias in isolated hypertensive patients. Results: In Holter rhythm analyses, 170 patients (mean age 57.8±12.2 years, 66 [38.8%] male) with a nocturnal heart rate decrease of ≥10% were classified as the dipper group, while 59 patients (mean age 59.3±13.4 years, 23 [29%] male) with a decrease of <10% were classified as the non-dipper group. There was no significant difference between the dipper and non-dipper groups in terms of baseline demographic parameters, laboratory values, or medications used. When transthoracic echocardiographic parameters were compared between the two groups, interventricular septal thickness (11.9±1.6 vs. 11.3±1.4 mm; p=0.005), posterior wall thickness (11.7±1.6 vs. 11.3±1.6 mm; p=0.047), left ventricular (LV) mass (193.8±47.1 vs. 174.7±48.6 g; p=0.009), LV mass index (103.9±26.2 vs. 95.3±28.2 g/m²;VIII p=0.040), presence of LV hypertrophy (78% vs. 60.6%; p=0.016), and presence of concentric hypertrophy (55.9% vs. 37.6%; p=0.014) were significantly higher in patients with non-dipper heart rate compared to those with dipper heart rate. When Holter rhythm parameters were compared between the two groups, both the number of ventricular extrasystoles (1039 [8– 1600] vs. 120 [0–321] beats; p<0.001) and the number of atrial premature beats (451 [3– 1366] vs. 129 [0–445] beats; p<0.001) were found to be significantly higher in the non-dipper heart rate group. Comparing the Lown classification between the two groups, arrhythmia frequency was observed to be higher in patients with non-dipper heart rate (p<0.001). Based on Lown classification, 139 patients (mean age 57.2±13.4 years, 58 [41.7%] male) were categorized in Lown class 0, and 90 patients (mean age 59.8±10.8 years, 31 [34.4%] male) in Lown class 1–4. No significant differences were observed between these groups in terms of baseline demographic characteristics, laboratory findings, or medications used. However, echocardiographic parameters such as interventricular septal thickness (11.8±1.6 vs. 11.3±1.5 mm; p=0.005), posterior wall thickness (11.7±1.6 vs. 11.2±1.6 mm; p=0.011), LV mass (187.8±47.2 vs. 174.3±49.3 g; p=0.040), LV mass index (102.8±26.2 vs. 94.1±28.6 g/m²; p=0.021), presence of LV hypertrophy (73.3% vs. 59.7%; p=0.036), and presence of concentric hypertrophy (52.2% vs. 36%; p=0.015) were significantly higher in patients in the Lown class 1–4 group compared to the Lown class 0 group. Additionally, 24-hour average systolic blood pressure (p=0.015), daytime average systolic blood pressure (p=0.014), and nighttime average systolic blood pressure (p=0.011) were significantly higher in the Lown class 1–4 group among ambulatory blood pressure monitoring parameters. When rhythm Holter parameters were compared between these two groups, both the number of ventricular extrasystoles (908 [122–2509] vs. 0 [0] beats; p<0.001) and the number of atrial premature beats (671 [122–1863] vs. 52 [0–360] beats; p<0.001) were found to be significantly higher in the Lown class 1–4 group. Furthermore, non-dipper heart rate status was more frequently observed in the Lown class 1–4 group (89.9% vs. 50%; p<0.001). In correlation analysis, a weak but statistically significant negative correlation was detected between percentage change in heart rate and both LV mass (r= -0.256; p=0.018) and LV mass index (r= -0.243; p=0.031). In multivariate analysis, the presence of concentric hypertrophy (Relative Risk: 2.879; 95% Confidence Interval: 1.843–9.829; p=0.041) and a nocturnal heart rate decrease of less than 10% (Relative Risk: 9.616; 95% Confidence Interval: 4.563–20.261; p=0.001) were identified as independent predictive parameters for the development of cardiac arrhythmias.Öğe Aile hekimliğinde malpraktis korkusu ve defansif tıp uygulamaları(Hitit Üniversitesi, 2025) Eldemir, İsa; (İren) Akbıyık, DeryaAim: Malpractice lawsuits are increasing worldwide. Physicians are also developing defensive behaviors to avoid making medical errors and to protect themselves from these lawsuits. This study aims to compare the malpractice fears and defensive medical attitudes of family physicians in light of current demographic data, to reduce these fears of physicians, to prevent defensive medical practices that we do not want to occur, and to contribute to health policies. Materials and Methods: In this study, demographic data form, fear of malpractice scale and defensive medicine practices attitude scale were sent digitally to 186 contracted family physicians working in Çorum province between 01.07.2024 and 30.09.2024. Physicians who approved to participate in the study were asked to fill out the data sets via Google Forms. Results: The sample was formed by 168 (90.3%) of the 186 physicians constituting the study universe. 72% of the participants were aged 40 and over, 71% were male, and 80,4% were general practitioner family physicians. A high level of fear of malpractice was detected in 80,36% of the participants. As the fear of malpractice increases, positive defensive medicine and negative defensive medicine scores increase. As the physician's age, length of time in the profession, and length of time working at the family health center increase, the fear of malpractice, positive defensive medicine, and negative defensive medicine scores decrease. If the physician has malpractice lawsuit experience in his/her close circle or if a complaint is made, the fear of malpractice and defensive medicine scores increase. The defensive medicine attitude knowledge level of male physicians was found to be significantly higher than that of female physicians. The defensive medicine knowledge levels of physicians who follow up patients on the disease management platform and who have lawsuit experience due to malpractice or defensive medicine attitude against themselves or their close circle were found to be higher. Conclusions: As a result of this study, a widespread and high level of fear of malpractice was found among all family physicians. When the literature is examined, it is seen that this fear has increased over the years. It was observed that a high level of fear triggers defensive medical attitudes, and among these attitudes, detailed record keeping and more detailed explanations to patients, which have the lowest cost to the health system, are the highest. On the other hand, it was determined that physicians are greatly affected by malpractice news in the media and hesitate to make decisions based solely on their own clinical experiences.Öğe Anne depresyonu ile anne bebek bağlanması arasındaki ilişki(Hitit Üniversitesi, 2025) Arık, Büşra; Akbıyık, DeryaAim:In the context of primary care, where family physicians address health problems through a biopsychosocial approach, it is crucial to identify risk factors that may adversely affect maternal bonding within the community they serve. Such factors can potentially compromise the infant's relationship not only with the mother but also with others in their environment. Understanding these influences is essential for delivering effective, high-quality, and holistic healthcare services. This study aims to examine the social and psychological determinants that impact mother-infant bonding. The findings are expected to enhance the quality of follow-up and intervention practices in primary healthcare settings and contribute positively to both maternal and infant well-being. Materials and Methods: The study was carried out between October 1 and December 31, 2024, with the participation of 21 out of 33 family health centers and 70 out of 100 family medicine units in the city center of Çorum. A total of 86 mothers, who had given birth within the past 0–6 weeks, were literate, volunteered to participate, and were able to use a smartphone, were included in the study. After collecting sociodemographic data, participants were asked to complete the Maternal Attachment Inventory and the Edinburgh Postnatal Depression Scale, both of which have been validated for use in Turkish, via Google Forms. Results: In terms of educational background, 1.16% of participants had completed primary school, 12.79% middle school, 40.7% high school, 39.53% university, and 5.81% held a postgraduate degree. Regarding occupational status, 11.63% were unemployed, 50% were housewives, 30.23% were public servants, and 8.14% were self-employed.In terms of income, 24.42% reported that their income was less than their expenses, 53.49% stated it was balanced, and 22.09% reported having an income higher than their expenses. A total of 17.44% of participants had a history of stillbirth or giving birth to a child with disabilities, while 82.56% had not experienced such outcomes. The majority (98.84%) reported that their current baby was healthy.The most recent pregnancy was planned in 88.37% of cases, and 23.26% were considered high-risk pregnancies. About 46.51% of participants reported having someone to assist with infant care at home. Prior to pregnancy, 4.65% had been diagnosed with a psychiatric disorder, and 1.16% reported using psychiatric medication. A total of 36.05% experienced job loss or economic changes due to the pregnancy. The mean score on the Maternal Attachment Inventory (MAI) was 4.36 (±3.21), with a median score of 4 (range: 0–16). The mean score on the Edinburgh Postnatal Depression Scale (EPDS) was 11.48 (±6.76), with a median score of 10 (range: 0–28). According to EPDS results, 65.12% of participants were not at risk for depression, while 34.88% were identified as being at risk.EPDS scores were found to be significantly higher among employed participants compared to housewives, and among those with education above high school compared to those with lower educational levels (p<0.05). Participants whose income was either below or above their expenses had significantly higher EPDS scores compared to those whose income and expenses were balanced (p<0.01).EPDS scores were also significantly higher among participants whose most recent pregnancy was unplanned, those with high-risk pregnancies, those without support for infant care at home, and those who experienced job loss or economic hardship due to pregnancy (p<0.05).MAI scores were significantly higher among employed mothers compared to housewives, and among those whose monthly income exceeded their expenses compared to those whose income was equal to or less than their expenses (p<0.05). Additionally, mothers whose most recent pregnancy was unplanned or considered high-risk had significantly higher MAI scores compared to those with planned or low-risk pregnancies (p<0.05). Conclusions: Through our study conducted within family medicine units operating at the primary healthcare level, various social and psychological factors that may influence the bonding between mother and infant have been identified. Postpartum depression, anxiety, and past traumas can reduce a mother's sensitivity and her capacity to provide adequate care for her infant. Maternal psychological well-being, social support systems, the infant's health status, economic conditions, and cultural dynamics all play a critical role in establishing secure attachment. Therefore, developing comprehensive support mechanisms is essential to facilitate a healthy mother-infant relationship. The findings are expected to contribute positively to maternal and infant health by enhancing the quality of follow-up processes in primary care, strengthening mother-infant bonding, and promoting a holistic approach to care. Keywords: Maternal-infant bonding, Depression, family medicine, Primary healÖğe Farklı astım fenotiplerine sahip bireylerde kişilik özellikleri ile hastalık şiddeti ve yaşam kalitesi düzeylerinin ilişkisi(Hitit Üniversitesi, 2025) Ünalan, Melisa; Yılmaz, AyşeAim: This research explores how personality characteristics are associated with the severity of asthma and the quality of life across various asthma phenotypes. Material and Method: A total of 146 individuals followed up with a diagnosis of asthma at the Chest Diseases outpatient clinics of Hitit University Çorum Erol Olçok Training and Research Hospital will be included in the study, based on inclusion and exclusion criteria. During the examination by a chest diseases specialist, the asthma phenotype of each participant will be determined and recorded. The following clinical instruments will be administered to participants: the Eysenck Personality Questionnaire-Revised Short Form (EPQ-RSF), the Short Form-36 (SF-36), the modified Medical Research Council (mMRC) dyspnea scale to assess asthma severity, and the Asthma Quality of Life Questionnaire (AQLQ). In addition, sociodemographic characteristics of the patients will be recorded using a sociodemographic data form prepared by the researcher. Results: The findings indicated that individuals exhibiting elevated neuroticism levels tended to be associated with more severe asthma phenotypes, reduced compliance with treatment, suboptimal asthma control, and markedly lower scores across several domains of quality of life. Conversely, participants who scored higher in extraversion generally experienced more effective asthma control and reported better overall well-being. Although weak, some statistically significant positive correlations were identified between spirometric indices and specific aspects of life quality. In contrast, biological indicators such as eosinophil counts, BMI, and exacerbation frequency showed no significant association with quality of life measures. Conclusion: This study aimed to evaluate the relationship between asthma phenotypes and personality traits, as well as the multidimensional impact of psychological factors on asthma control, treatment adherence, pulmonary function, and quality of life. The findings highlight the importance of holistic approaches to asthma management that take personality traits and psychosocial support into consideration. Keywords: Asthma, Asthma Phenotypes, Personality TraitsÖğe Epworth, Pittsburgh, Stanford, Jenkins, STOP-BANG ve Berlin ölçeklerinin yüksek apne hipopne indeksi ve oksijen desaturasyonunu öngörmedeki başarısı(Hitit Üniversitesi, 2025) Eker Arıcı, İrem ; Arı Yılmaz, YaseminAim: Various sleep assessment tools have been developed to assess the risk of Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS), including the Epworth Sleepiness Scale (ESS), Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), Stanford Sleepiness Scale (SSS), Jenkins Sleep Questionnaire (JSS), STOP-BANG and Berlin Questionnaire (BA). The aim of our study was to evaluate the predictive accuracy of these tools in identifying individuals with high apnea-hypopnea index (AHI) and oxygen desaturation index (ODI) by comparing them with the results of Polysomnography (PSG), which is accepted as a reference. Material and Method: Our study was conducted on a sample of 164 patients who underwent PSG in a clinic specializing in sleep disorders. Participants completed six sleep assessment instruments prior to PSG. The scores obtained from the instruments were statistically analyzed to assess their ability to predict high AHI and ODI. Results: In our study, it was found that the age, BMI and neck circumference values of the severe OSAS (AHI >30) group (50,48 years, 33,70 kg/ m2, 42,55 cm) were higher than those of the mild (45,03 years, 30,25 kg/ m2, 40,18 cm) or normal (39,56 years, 27,80 kg/ m2, 38,0 cm) groups. It was found that STOP-BANG (p=0,003) and BA (p=0,004) showed a statistically significant relationship with AHI (p<0,05). After including the independent variables, the correct classification percentages of STOP-BANG and BA were determined as (88,4% and 78,7%), respectively. The most important factor affecting the correct classification of STOP-BANG was neck circumference (p=0,025), while for BA this factor was found to be BMI value (p=0,004). Conclusion: STOP-BANG and BA stand out as more useful tools in clinical practice due to their higher sensitivity in identifying patients with moderate-severe OSAS. Since ESS, PSQI, SSS and JSS have lower diagnostic specificity, their ability to accurately predict OSAS remains limited. Keywords: Apnea hypopnea index, Oxygen desaturation index, Polysomnography, Obstructive sleep apnea syndrome, Sleep assessment toolsÖğe Üçüncü basamak bir hastanede dermatoloji polikliniğinebaşvuran hastaların deri prick test sonuçlarının iki yıllıkretrospektif analizi(Hitit Üniversitesi, 2025) Çalışkan Ataç, Damla; Öztekin, AynureObjective: The prevalence of allergic diseases has increased worldwide over the years. This trend highlights the need for allergy tests that are easy to perform and evaluate, cost-effective, and have high sensitivity and specificity. The skin prick test is a minimally invasive, cost-effective, and rapid diagnostic tool widely used to detect type I hypersensitivity reactions. This study aims to retrospectively assess the skin prick test results of patients presenting to our clinic with allergic complaints, identifying differences in test outcomes according to age, gender, and diagnoses and examining the relationships between these variables. Materials and Methods: Patients aged 5–72 years presenting with allergic complaints, such as allergic rhinitis, asthma, atopic dermatitis, and urticaria, and who underwent a skin prick test in the Dermatology and Venereal Diseases outpatient clinics of Hitit University Medical Faculty Training and Research Hospital between December 15, 2021, and December 15, 2023, were retrospectively evaluated. Results: Of the 505 patients included, 343 (67.9%) were female, and 162 (32.1%) were male. The age distribution was as follows: 141 (27.9%) in the 0–18 age group, 164 (32.5%) in the 19–30 age group, 87 (17.2%) in the 31–40 age group, 61 (12.1%) in the 41–50 age group, and 52 (10.3%) aged 51 and older. Diagnoses included allergic rhinitis in 342 (67.7%) patients, asthma in 146 (28.9%), atopic dermatitis in 63 (12.5%), and urticaria in 143 (28.3%). A total of 183 (36.2%) patients were sensitized to at least one allergen, with 84 (16.6%) sensitive to a single allergen and 99 (19.6%) sensitive to multiple allergens. Patients with allergic rhinitis showed a significantly higher rate of sensitization to multiple allergens compared to those without allergen sensitivity (p<0.001). Among those with urticaria, the rate of sensitivity to multiple allergens was significantly lower than that of those sensitive to a single allergen or without allergen sensitivity (p<0.001). The most frequently detected allergen was house dust mite (13.5%), followed by storage mites (7.1%). Patients with urticaria had a lower rate of sensitivity to house dust mites compared to those without sensitivity (p = 0.075). Male patients showed a significantly higher rate of sensitivity to storage mites than female patients (p = 0.042). Additionally, the rate of allergic rhinitis was significantly higher among those with storage mite sensitivity (p = 0.018). Sensitivity to cat dander was significantly higher in female patients than male patients (p = 0.042). Conclusion: Identifying allergen sensitivity through skin prick testing supports the avoidance of suspected allergens and aids in the treatment of the disease. Our study found that individuals with atopic disease living in the Çorum region were most frequently sensitized to house dust mites, followed by storage mites, in line with the region's climate conditions. We believe that this study will contribute to the literature by mapping allergen distribution in our region and serve as a guide for preventive measures and treatment for patients and healthcare providers. Keywords: Skin prick test, Allergic rhinitis, Asthma, Atopic dermatitis, UrticariaÖğe 9-36 ay çocuk beslenme sürecinde anne tutumları ve çocuklarda yeme davranışları ilişkisi(Hitit Üniversitesi, 2025) Zorlu, Sena Nur; Oğulluk, MustafaMother's Attitudes Towards The Feeding Process and Eating Behaviors in Children Aged 9-36 Months Purpose: The aim of this study is to evaluate maternal attitudes during the feeding process, children's eating behaviors, and factors that may affect both, identify the relationship between them if any, and to reveal areas where intervention can be made to improve the child feeding process. Materials and Methods: The study was conducted between April 1, 2024, and December 31, 2024, with 123 mothers who visited the Family Medicine outpatient clinics at Erol Olçok Training and Research Hospital. The participants were given a scale-data form that would take approximately 10 minutes to complete, and an appropriate time and environment were provided to ensure they could ask questions about unclear parts. The research used the following forms: 'Mother's Attitudes Towards The Feeding Process Scale (BSATÖ),' 'Infancy Period Adaptive Eating Behavior Scale (BDUYDÖ)' and a 'Socio-demographic Data Form' created by the researchers through a literature review. Results: Groups with university or higher education, housewives, those who received professional child care support, families who ate 3-4 meals per day, mothers under 30 years old, and groups where only the mother fed the child, had statistically significantly lower total and/or subscale scores compared to other groups (p<0,05). Groups who started complementary feeding at the 5th-6th month, children aged 14-19 months, and children who were slightly overweight had statistically significantly higher total and/or subscale scores compared to the other groups (p<0,05). The average total score for the BDUYDÖ was 40,27 (±14,41), and the average total score for the BSATÖ was 60,5 (±16,05). Positive correlations were found between the total and subscale scores of both scales at various levels. Conclusion: According to the scale scores, moderate levels of feeding behavior problems in children and negative maternal feeding attitudes were identified. Various levels of positive correlation were found between maternal attitudes during the feeding process and children's eating behaviors. Various interventions can be developed to improve maternal attitudes in this relationship, as suggested by related studies. Keywords: Mother's attitudes, Feeding behavior, Mother-Child relationship, Feeding difficultiesÖğe Transrektal ultrasonografi eşliğinde prostat biyopsisi öncesinde povidon iodin ve B.T enema karışımı ile rektal temizliğin işleme bağlı enfektif komplikasyonlara etkisi(Hitit Üniversitesi, 2024) Doğan, Mücahit; Aydın, CemilAmaç: Transrektal prostat biyopsi yapılacak hastalara işlem öncesi B.T enema + Povidon İodin karışımı ile yapılan rektal temizliğin işleme bağlı enfektif komplikasyonlara olan etkisini prospektif olarak incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Hitit Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu tarafından alınan 40600303/604.02 numaralı kararı sonrası Eylül 2023 ve Mart 2024 tarihleri arasında üroloji polikliniğine başvuran, PSA yüksekliği veya PRM'de şüpheli lezyon varlığı nedeniyle ilk kez transrektal prostat biyopsi yapılması planlanan hastalar, rektal mukoza temizliği amacıyla rektal B.T enema + Povidon İodin karışımı veya sadece B.T enema kullanılarak oluşturulan 60'ar kişilik 2 gruba prospektif olarak randomize edildi. Tüm hastalara işlemden 1 gün önce antibiyotik profilaksisi başlandı ve işleme başlamadan hemen önce povidon iodin ile rektal mukoza temizliği uygulandı. Kontrol grubundaki hastalara işlemden 1 saat önce rektal B.T enema uygulanırken çalışma grubundaki hastalara işlemden 1 saat önce B.T enema ile 10cc povidon iodin karıştırılarak rektal olarak uygulandı. İşlem sonrası hastalar hematüri, hematospermi, rektal kanama, ateş, akut üriner retansiyon, hospitalizasyon, sepsis durumu, idrar kültürü ve kan kültürleri açısından değerlendirilip karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya 120 hasta dahil edildi. Kontrol grubundaki 6 hastanın (%10) idrar kültürü pozitif iken çalışma grubundaki hastaların idrar kültürleri steril görüldü ve istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p=0,046). Ateşli üriner enfeksiyon nedeniyle kontrol grubunda 6 hasta (%10), çalışma grubunda 2 hasta (%3,3) hospitalize edildi. Hematüri, hematospermi, rektal kanama ve akut üriner retansiyon oranları arasında fark görülmedi. Sonuçlar: Bu çalışmada B.T enema + Povidon iodin karışımı ile yapılan rektal temizlik ile transrektal biyopsi sonrası pozitif idrar kültürü oranında anlamlı düşüş görülmüştür. Ateşli üriner enfeksiyon nedeniyle hospitalizasyon ve sepsis durumunda sayısal olarak düşme eğilimi görülse de istatistiksel olarak farklılık izlenmedi. Daha fazla hasta sayısı ile yapılacak geniş hasta sayılı çalışmalarda daha net veriler elde edilebilir. Anahtar Kelimeler: Prostat biyopsi, B.T enema, Povidon iodin, EnfeksiyonÖğe Ailevi akdeniz ateşi hastalığı olanlarda serum prolidaz enzim aktivitesi ile endotel disfonksiyonu ve kardiyak fonksiyonlar arasında ilişkinin araştırılması(Hitit Üniversitesi, 2024) Bozkurt, Şeyma; Eser, BarışAmaç: Bu çalışmada, Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA) olanlarda serum prolidaz enzim aktivitesi (SPEA) ile endotel disfonksiyonu (ED) ve kardiyak fonksiyonlar arasında ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu klinik kesitsel çalışmaya 18-65 yaş arasında toplam 112 katılımcı (ataksız dönemde AAA hastaları [n=73], kronik hastalığı olmayan kontrol grubu [n=39]) dahil edildi. Ekokardiyografi ile ED için akış aracılı dilatasyon (FMD), sol ventrikül diyastolik disfonksiyonu (SVDD) için endotelyal deselerasyon zamanı (EDT) ve subklinik ateroskleroz ölçümü için karotis intima media kalınlığı (KİMK) bakıldı. Eş zamanlı SPEA ölçümleri için kan örnekleri alındı. Bulgular: AAA tanısı olan 73 kişi, sağlıklı 39 kişi olmak üzere toplamda 112 kişi çalışmaya dahil edildi. Hasta gurubunda eritrosit sedimentasyon hızı (P=0,005), lökosit (P=0,029), C-reaktif protein ve fibrinojen (P<0,001) kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha yüksek saptadık. SPEA hasta grubunda kontrol gurubuna istatistiksel olarak daha yüksekti (P=0,032). Hastalarda kontrol grubuna göre FMD istatistiksel olarak daha düşük, KİMK ve SVDD gösteren parametrelerden biri olan EDT istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha yüksek bulundu (P<0,001). Hasta grubunda bakılan SPEA ile ED varlığı, SVDD varlığı ve artmış KİMK arasındaki ilişkinin değerlendirildiği tek değişkenli lojistik regresyon analizinde, artmış KİMK (P=0,048) dışında istatistiksel anlamlılık saptanmadı. Sonuç: AAA olan hastalarda SPEA yüksek bulundu. ED, SVDD ve subklinik ateroskleroz gelişme riski normal popülasyona göre daha yüksek olabilir. Subklinik ateroskleroz ile artmış SPEA ilişkisi olabilir, ancak ED ve SVDD ile SPEA arasında ilişki tespit edilmedi. Anahtar Kelimeler: Ailevi Akdeniz Ateşi, Serum prolidaz enzim aktivitesi, Endotel disfonksiyon, Sol ventrikül diyastolik disfonksiyon, Subklinik aterosklerozÖğe Otozomal dominant polikistik böbrek hastalarında hastalık evresi ile serum endotrophin düzeyleri arasındaki ilişki(Hitit Üniversitesi, 2024) Şahin, Zeynep; Doğan, İbrahimAmaç: Otozomal dominant polikistik böbrek hastalığı (ODPBH) en sık görülen kalıtsal böbrek hastalığıdır. Renal kistlerin parankimal basısı sonucu, endotel disfonksiyonu, inflamasyon ve renal hasar gelişmektedir. Endotrophin, kollagen tip VI'nın ?3 zincirinin C-terminalinden çıkan bir parça olup, renal fibrozis ve kronik böbrek hasarı gelişimi için bir risk faktörü olduğu gösterilmiştir. Çalışmamızda ODPBH'de serum endotrophin düzeyleri ile total böbrek volümü (TBV), endotel disfonksiyonu, inflamasyon ve kardiyak morfoloji arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 38'i kadın 70 kişilik ODPBH hastası (yaş ortalaması 45,27±11,4 yıl) ve 31'i kadın 55 kişilik sağlıklı kontrol (yaş ortalaması 43,1±7,1 yıl) grubu alındı. ODPBH grubu renal fonksiyonu korunmuş (Grup1) ve renal fonksiyonu bozulmuş (Grup 2) olarak iki gruba ayrıldı. Çalışma grubunun karotis arter intimamedia kalınlığı (KİMK), flow-mediated vasodilatation (FMD) ölçümü ve ekokardiyografi değerlendirilmesi yapıldı. TBV, MRG'de manuel izleme yöntemi ile hesaplandı. Endotrophin düzeyi ELİSA yöntemi ile ölçüldü. Endotrophin, TBV, FMD'nin renal fonksiyonlar, ekokardiyografik parametreler ve inflamatuar markerler ile ilişkisi korelasyon analizi ile değerlendirildi. Bulgular: Endotrophin düzeyi, hasta grubunda (16,4 (14,3-21,2) ng/ml) kontrol grubuna (18,2 (13,0-48,9) ng/ml) göre istatistiksel olarak farklı saptanmadı (P= 0,524). Hasta grubunda FMD [%6,3 (3,1-10,1)] kontrol grubuna [%9.4 (6,1-17,9)] göre düşüktü (P= 0,001). KİMK düzeyi hasta grubunda (0,65±0,11 mm) kontrol grubuna göre (0,53±0,06 mm) istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptandı (P< 0,001). Sol ventrikül kitle (LVM) ve sol ventrikül kitle indeksi (LVMI) hasta grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptandı (sırasıyla, P< 0,001, P= 0,013).V Grup 1 ile Grup 2 hastalar arasında serum endotrophin düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılık saptanmadı [sırasıyla, 17,3 (14,9-22,5) ng/ml, 16,0 (14,1-19,9) ng/ml, P= 0,472]. KİMK, Grup 2 hastalarda (0,71±0,12 mm), Grup 1 hastalara (0,64±0,10 mm) göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek, (P= 0,043) FMD ise farklı değildi (P= 0,736). TBV'nin Grup 2 hastalarda [1299,0 (1124,0- 2986,0) mm3], Grup 1 hastalara [933,0 (526,5-1653,0)mm3] göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptandı (P= 0,044). İki grup arasında LVM ve LVMI değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılık saptanmadı. Serum endotrophin düzeyleri ile CRP düzeyleri arasında pozitif anlamlı korelasyon olduğu saptandı (P= 0,038). TBV ile yaş ve proteinüri arasında pozitif (sırasıyla P= 0,017, P= 0,013), eGFH arasında negatif (P= 0,002) korelasyon saptandı. Sonuçlar: ODPBH'de serum endotrophin düzeyi erken evre hastalıktan itibaren yükselmektedir. Serum endotrophin düzeyi ile inflmasyon arasında pozitif anlamlı korelasyon varken; TBV, kardiyak morfoloji ve endotel disfonksiyonu ile subklinik aterosklerozis arasında anlamlı korelasyon saptanmadı. Anahtar Kelimeler: Endotrophin, Endotel disfonksiyonu, Total Böbrek Volümü, Otozomal Dominant Polikistik Böbrek HastalığıÖğe Hipoparatiroidi tanısı almış postmenopozal hastaların laboratuvar ve kemik mineral dansitometri verilerinin değerlendirilmesi(Hitit Üniversitesi, 2024) Unculu, Emine Janset; Doğan, MuratAmaç: Hipoparatiroidizm tanılı postmenopozal dönem kadın hastaların kemik mineral yoğunluğu, laboratuvar verileri ve osteoporotik kırık riskinin değerlendirilmesi ve kontrol grubu ile karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Bu çalışma retrospektif bir çalışma olup; çalışmamıza 40 vaka 40 kontrol grubu kadın hasta alınmıştır. Çalışmanın örneklemini Hitit Üniversitesi Erol Olçok Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endokrinoloji polikliniğine Şubat 2017-Eylül 2023 tarihleri arasında başvurmuş hipoparatiroidizm tanılı hasta grubu ile osteoporoz tarama amaçlı kemik mineral yoğunluğu ölçülen osteoporoza yönelik laboratuvar tetkikleri yapılmış hipoparatiroidizm tanısı olmayan postmenopozal dönem kadın hastalar oluşturmaktadır. Vaka ve kontrol grubu verileri; polikliniğe başvuru sırasında alınan anemnez bilgileri, sosyo-demografik özellikleri, fizik muayene bilgileri, özgeçmiş, kullandığı ilaçları, komorbiditeleri, laboratuvar ve kemik mineral yoğunluğu ölçümleri hastane kayıtları üzerinden retrospektif olarak tarandı. Kemik mineral yoğunluğu verileri Dual X-Işını absorbsiyometri tekniği ile yapılan ölçümler ile hesaplandı. Dünya Sağlık Örgütü kırık riskini değerlendirme ölçütü (FRAX) ile 10 yıllık kırık riski, femur boynu kemik mineral yoğunluğu kullanılarak ayrı ayrı hesaplandı. Vaka ve kontrol grubu için dahil edilme kriterlerine uygun benzer demografik özelliklere sahip hastalar seçildi. Elde edilen veriler SPSS Programı kullanılarak değerlendirildi. Bulgular: Hasta grubunun kalça T-skoru, L1-L4 T-skoru, femur boynu, femur total ve L1-L4 total kemik mineral yoğunluğu ölçümleri kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (Sırasıyla, p=0,002, p<0,001, p<0,001, p=0,001, p<0,001). Hasta grubunun parathormon, serum total kalsiyum ve düzeltilmiş kalsiyum değerleri kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düşüktü (p<0,001, p<0,001, p<0,001). Hasta grubunun 25-hidroksi vitamin D ve 24 saat idrar kalsiyum değerleri kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p=0,011, p=0,008). Hasta grubunda 25-hidroksi vitamin D değeri, 20 ve altı olan hastalar ile 20 üzeri olan hastalar arasında 25-hidroksi vitamin D değerlerine göre oluşturulan alt gruplar arasında kemik mineral yoğunluğu ölçümleri, kırık riski değerlendirme skorları ve laboratuvar kan değerleri istatistiksel olarak anlamlı farklı değildi. Hasta ve kontrol gruplarında v yer alan tüm hastaların (n=80) 25-hidroksi vitamin D değerleri ile sadece PHT değerleri arasında negatif yönlü zayıf düzeyde istatistiksel olarak anlamlı korelasyon belirlendi (r=- 0,371, p=0,001). 25-hidroksi vitamin D değerleri ile diğer parametreler arasında anlamlı korelasyon bulunamadı. Sonuçlar: Çalışmamız, hipoparatiroidizm tanılı postmenopozal dönem kadın hastalarda önemli bulgular ortaya koymaktadır. Özellikle, hipoparatiroidizm tanılı hastaların kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, yüksek kemik mineral yoğunluğu ölçümleri ve düşük major osteoporotik kırık riski olduğunu tespit ettik. Hasta grubunda parathormon seviyelerinin düşük ve 24 saatlik idrarda kalsiyum seviyelerinin yüksek olması beklenen bulgular arasındaydı. Hipoparatiroidizm ile ilgili literatür incelendiğinde, çalışmamız ülkemizde hipoparatiroidizmin kemik sağlığı üzerine etkisini araştıran ilk çalışma özelliğine sahiptir. Dünya çapında hipoparatiroidizmin kırık riski üzerine etkisini araştıran çok az yayın bulunmaktadır. Bu durum, çalışmanızın uluslararası alandaki önemini vurgulamakta ve literatüre katkı sağlayacağını göstermektedir. Anahtar kelimeler: Hipoparatiroidizm, Kemik Mineral Yoğunluğu, Osteoporoz, PostmenopozÖğe Levotiroksin kullanan hastalarda hipotiroidi bilgi düzeyi ve uygun ilaç kullanımı(Hitit Üniversitesi, 2024) Deniz, Neslihan; Öztekin, CoşkunAmaç: Hipotiroidi, toplumda yaygın olarak görülen endokrin hastalıktır ve etkili bir tedavi ile kontrol altına alınması önemlidir. Hastalığın başarılı yönetilmesi, hasta uyumunun sağlanabilmesi ile yakından ilişkilidir. Bu bağlamda, hasta uyumunu etkileyen en önemli faktörlerden biri, hastaların hastalık ve ilaç kullanımıyla ilgili bilgi düzeyleridir. Tedaviye uyumsuzluk durumu; sağlık sistemine büyük bir mali yük getirmekte, hekim başvurularını artırmakta ve hasta hekim ilişkisine zarar vermektedir. Bu çalışmanın amacı, hipotiroidi tanılı hastaların sosyodemografik verileri ile hastalıkla ilgili bilgi düzeylerini ve uygun ilaç kullanımı durumlarını belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, tanımlayıcı ve kesitsel tiptedir. Hitit Üniversitesi Erol Olçok Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine herhangi bir sebeple başvuran 18-75 yaş arası dahil edilme ölçütlerini karşılayan 120 hipotiroidi hastası üzerinde yapılmıştır. Katılımcılarla karşılaşmada; araştırmacı ve yönetici tarafından hazırlanan literatür taramasıyla oluşturulmuş, sosydemografik veriler, doğru ilaç kullanımı ve hipotiroidi bilgi düzeyi ile ilgili sorulardan oluşturulmuş anket formu ile veriler toplanmıştır. Toplanan veriler, uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak SPSS 25 paket programıyla analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalaması 51,33 ve %85'i kadındır. Hastaların ortalama hastalık süresi 10 yıl olarak bulunmuştur. Hastaların %59,17'sinin TSH değeri normal olarak saptanmıştır. Hastaların %60,83'ünün ek kronik hastalığı mevcuttur. Ek hastalık varlığı ile ilaç uyumu ve bilgi düzeyi arasında ilişki saptanmamıştır. Hastaların %82,5'i ilacını oda sıcaklığında (20-25 derece) karanlık bir yerde saklamakta, %99,17'si ilacı sabah ve %72,27'si kahvaltıdan en az 30 dk önce içmektedir. Demir, kalsiyum veya PPİ kullananların %6,9'u LT4 ile arasında gerekli 4 saatlik süreyi bırakmaktadır. Tiroid ilacını kırarak içen katılımcılardan hiçbiri kalan parçayı atmamaktadır. Eğitim durumuna göre yapılan karşılaştırmalarda katılımcılardan lise ve üstü eğitim düzeyine sahip olanların; hipotiroidi hastalığının takip süresi, semptomları, ömür boyu ilaç kullanımı, tiroid hormonuyla etkileşen ilaçlar, gebelik döneminde tiroid hormonu kullanımı hakkındaki bilgi düzeyleri ve tiroid ilacını uygun muhafaza etme oranı lise altı eğitim düzeyine sahip olanlardan anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır (p<0.05). Sağlık çalışanlarında; hipotiroidi hastalığının takip süresi, semptomları, ömür boyu ilaç kullanımı, tiroid hormonuyla etkileşen ilaçlar, gebelik döneminde kullanımı hakkındaki bilgi düzeyleri diğer meslek gruplarına göre anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır (p<0.05). Tartışma-Sonuç: Sosyodemografik olarak yapılan değerlendirmede; kadın cinsiyetin, genç hastaların, sağlık çalışanlarının ve lise ve üstü eğitim düzeyine sahip olanların diğer gruplara kıyasla ilacı daha doğru kullandığı ve bilgi düzeyinin daha yüksek olduğu saptanmıştır. Ancak bu gruplarda bile bilgi eksiklikleri olduğu dikkati çekmiştir. Hastaların takipli olduğu bölüm, aylık gelir düzeyi ve yaş durumunun ilaç uyumu üzerine etkisi bulunamamıştır. Öte yandan ek hastalık ve medeni durumun ilaç uyumu ve bilgi düzeyi üzerine etkisi bulunmamıştır. Hipotiroidi bilgi düzeyi ve ilaç uygun kullanımı arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Hipotiroidi bilgi düzeyi ve uygun ilaç kullanımı artırmak için eğitim programları düzenlenebilir ve hasta danışmanlık hizmetleri sunulabilir. Ayrıca, hipotiroidi hastalarına yönelik basit ve anlaşılır bilgilendirici materyallerin hazırlanması da destekleyici olabilir.Öğe Glasgow blatchford skorunun üst gastrointestinal sistem kanamalarında prognozu öngörmedeki etkinliğinin değerlendirilmesi(Hitit Üniversitesi, 2024) İnciler, Fidan; Düzenli, TolgaAmaç: Akut üst gastrointestinal sistem kanaması, acil başvuruların ciddi sonuçları olabilen yaygın nedenlerinden biridir. Bu kapsamda, hastaları erken dönemde değerlendirmek morbidite, kanama tekrarı, mortalite olasılığını öngörmek ve risk analizi yapmak önemlidir. Glasgow Blatchford skoru, tıbbi müdahale (kan transfüzyonu, endoskopi, cerrahi) gereksinimini öngörmek için geliştirilen bir skorlama sistemidir. Bu çalışmadaki amacımız, Glasgow Blatchford skorunun üst gastrointestinal sistem kanamalarında prognoz belirteçleri ile ilişkilerini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Hitit Üniversitesi Erol Olçok Eğitim ve Araştırma Hastanesinde, Aralık 2022-Mayıs 2023 tarihleri arasında üst gastrointestinal sistem kanaması ile başvuran hastalar dahil edildi. Hastaların demografik verileri, başvuru şikâyetleri, kronik hastalıkları, kullandığı ilaçlar, yatış anında yoğun bakım/servis yatış durumu, vital bulguları, melena varlığı, senkop durumu, kan transfüzyon ihtiyacı olup olmadığı, endoskopik girişim zamanı, endoskopi sırasında aktif kanama bulgusu olup olmadığı, müdahale yapıldı ise yöntemi, cerrahi ihtiyacı, yeniden kanama durumu, yatışın taburculuk veya exitus ile sonlanım durumu ve yatış süreleri kaydedildi. Glasgow Blatchford skorları hesaplanarak prognoz belirteçleri ve mortalite ile olan ilişkileri araştırıldı. Bulgular: Çalışmaya toplam 140 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortalaması 69,7±18 yıl idi. Hastaların % 41,4'ü (n=58) kadın, %58,6'sı (n=82) erkek idi. Glasgow Blatchford skoru ortalaması 9,5±4 idi. Hastaların yatış süresi ortalama 5,1±6,3 gün iken, %15,7'si (n=21) exitus oldu. Glasgow Blachford Skoru ile yaş (r=0,470, p<0,001), Charlson komorbidite indeksi (r=0,518, p<0,001) ve yatış süresi (r=0,272, p=0,001) arasında, orta düzeyde pozitif korelasyon saptandı. Mortaliteyi predikte etmek amacıyla yapılan logistik regresyon analizinde Charlson Komorbidite indeksi (OR:1,023, %95 CI:1,008-1,437, p=0,046) anlamlı iken GBS mortalite prediktörü değildi (p=0,582). GBS; kan transfüzyon ihtiyacında (OR:1,493, %95 CI:1,297-1,719, p<0,001), endoskopik girişim ihtiyacında v (OR:1,248, %95 CI:1,089-1,430, p=0,001) ve yoğun bakım yatışında (OR:1,153, %95 CI:1,049-1,266, p=0,003) anlamlı öngördürücü idi. ROC analizinde mortalite için GBS için 9,5 sınır değeri ile AUC 0,64 (%95 CI: 0,513-0,775, p=0,032), sensitivite %68,2 ve spesivite %52,5; kan transfüzyon ihtiyacında GBS 8,5 sınır değeri ile AUC 0,853 (%95 CI: 0,782-0,924, p<0,001), sensitivite %84,9 ve spesivite %75,9; endoskopik müdahale ihtiyacında GBS 9,5 sınır değeri ile AUC 0,752 (%95 CI: 0,653-0,851, p<0,001), sensitivite %90 ve spesivite %50,8; yoğun bakıma yatış ihtiyacında GBS 9,5 sınır değeri ile AUC 0,72 (%95 CI: 0,646-0,812, p<0,001), sensitivite %70,1 ve spesivite %58,9 idi. Sonuç: Glasgow Blachford skoru mortalitede öngördürücü değil iken, Charlson Komorbidite indeksi mortalite öngördürücüsüdür. Glasgow Blachford skoru; kan transfüzyon ihtiyacının tespitinde, endoskopik girişim ihtiyacının tespitinde ve servis/yoğun bakım tercihinde öngördürücüdür. Anahtar kelimeler: Gastrointestinal sistem kanaması, Glasgow Blatchford Skoru, mortalite, prognoz.Öğe Akut kolesistit tanısında serum kalprotektin düzeyinin tanısal değeri ve komplike kolesistit öngörüsündeki yeri(Hitit Üniversitesi, 2024) Tutan, Mehmet Berksun; Turhan, VeyselAmaç: Akut kolesistit, sistik kanalın safra taşı veya çamur tarafından tıkanmasından kaynaklanan safra kesesinin iltihabi bir hastalığıdır. Akut kolesistitte tanı gecikmesi komplikasyonlara, ek morbidite ve hatta mortaliteye yol açabilir bu nedenle tanısının erken dönemde ve yüksek doğrulukla konulması önemlidir. Literatürde akut kolesistit ile serum kalprotektin seviyelerinin korelasyonunu doğrudan ele alan bir çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmada amacımız, kalprotektin ile akut kolesistit arasındaki potansiyel ilişkiyi keşfetmek ve kalprotektinin komplike kolesistit için bir biyobelirteç olarak klinik faydasını belirlemektir. Gereç ve Yöntem: 1 Kasım 2023 – 31 Ocak 2024 tarihleri arasında araştırma kriterlerine uygun son 6 hafta içerisinde inflamatuar olay geçirmemiş, bilinen malignite öyküsü olmayan, inflamatuar hastalığı olmayan elektif ameliyat planlanan 54 inguinal herni hastası (kontrol), elektif ameliyat planlanan 54 kolelithiazis hastası (kolelithiazis), acilden akut kolesistit nedeniyle yatırılan ve güncel kılavuzlar dahilinde ameliyat önerilen ancak kabul etmeyen 52 akut kolesistit hastası (akut kolesistit) ve 72 saat boyunca tedavi almasına rağmen klinik seyrinde düzelme olmadığı belirlenen ya da ilk 72 saat içerisinde gangren veya perforasyon gibi sebeplerden dolayı acil kolesistektomi veya kolesistostomi gereksinimi olan hastalar (komplike kolesistit) çalışmaya alınarak dört grup oluşturulmuştur. Çalışmaya katılan hastaların yaşları, cinsiyetleri, ek sistemik hastalıkları, boy, kilo ve vücut kitle indeksi (BMI), yatış esnasındaki öykü ve muayene bulguları rutin laboratuvar testlerinin sonuçları değerlendirmeye alınmıştır. Rutin ultrasonografi görüntüleme sonuçları, yatış süresi, operasyon süresi, açık kolesistektomiye konversiyon görülmesi, intraoperatif bulgular, patoloji sonucu, post-operatif dönemde komplikasyon varlığı ve taburculuk sonrasındaki rutin ikinci haftadaki poliklinik muayenesinde görülen cerrahi alan enfeksiyonu, ağrı ve post-operatif diğer komplikasyonlar ve şikayetler takip edilerek çalışmaya dahil edildi. Serum kalprotektin düzeyleri ELISA yöntemi ile ölçülerek istatistiki yöntemler ile akut kolesistit tanısındaki ve komplikasyon öngörüsündeki değeri araştırıldı. Bulgular: Akut kolesistit tanısında ve komplike kolesistit öngörüsünde serum kalprotektin düzeylerinin, sıklıkla bu amaçla kullanılan beyaz küre sayısı, C-reaktif protein (CRP), nötrofil-lenfosit oranı (NLR) ve CRP-albümin oranı (CAR) gibi oranlara göre daha başarılı olduğu görülmüştür. Serum kalprotektin düzeyinin 8,72 ng/mL'yi geçmesi akut kolesistit olasılığını yaklaşık 22 katına çıkarmakta, serum kalprotektin düzeyinin 15,20 ng/mL ve üzerinde olması hastanın kolesistit atağı esnasında komplike kolesistit görülme olasılığını yaklaşık 20,1 kat arttırmaktaydı. Komplikasyon tahmini açısından test kesinliğini ve tahmin gücünü arttırmak amacıyla serum kalprotektin düzeyi eşik değeri ve defans varlığı birlikte kullanılması ise %66,70 duyarlılık, %98,10 özgüllük, %98,10 pozitif prediktif değer, %91,20 negatif prediktif değer ve %92,53 test kesinliği ile hastanın komplike kolesistit grubunda olma olasılığını yaklaşık 200 katına çıkarmaktaydı. Sonuç: Serum kalprotektin seviyeleri akut kolesistit tanısını öngörmede başarılı olarak bulunmuş ve NLR, CRP, CAR gibi geleneksel belirteçlerden daha başarılı olduğu gözlemlenmiştir. Kalprotektin düzeyinin klinik uygulamaya dahil edilmesinin, tıbbi bakımın geliştirilmesi yönelik önemli bir adım olabileceğini ve hastaların genel sağlık sonuçlarını olumlu yönde etkileyeceğini düşünüyoruz. Anahtar Kelimeler: Akut kolesistit, Kalprotektin, Prediksiyon, Komplike kolesistitÖğe Çocuklarda problemli medya kullanımının uyku üzerine etkisi(Hitit Üniversitesi, 2024) Ustaömer, Ayşen; Akbıyık, DeryaAmaç: Günümüzde teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte televizyon, bilgisayar, akıllı telefon gibi birçok dijital cihaz vazgeçilmez birer araç haline gelmiştir. Bu cihazlar yaşamımızın her alanında kolaylık sağlamanın yanı sıra yanlış veya aşırı kullanımıyla biyopsikososyal birçok sorunu beraberinde getirebilmektedir. Bu sorunlardan biri de uyku bozukluklarıdır. Birinci basamak sağlık hizmeti sunan hekimler, problemli medya kullanımını erkenden tespit edip etkili müdahalelerle uyku bozukluklarının önüne geçebilirler. Bu kapsamda, problemli medya kullanımının olası sorunlarını tanımlamak, uyku bozukluklarını belirlemek ve doğru yönlendirmelerle daha sağlıklı bir nesil yetiştirmek önemlidir. Özellikle genç erişkin ve adölesan dönemlerinde problemli medya kullanımıyla ilgili birçok araştırma yapılmış olmasına rağmen, ergenlik öncesi çocukluk dönemine dair çalışmalar sınırlıdır. Bu çalışmanın amacı; ilkokul çağındaki çocuklarda problemli medya kullanımı ile uyku bozuklukları arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Ayrıca, problemli medya kullanımını azaltmaya ve uyku sağlığını arttırmaya yönelik müdahaleler geliştirmek için öneriler sunmayı hedeflemektedir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmanın evrenini, Çorum Merkez'de bulunan 29 ilköğretim okulu oluşturmaktadır. Çorum İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nden gerekli izinler alınarak, 29 ilkokuldan basit rastgele örnekleme ile seçilen 10 okulda öğrenim gören 5705 öğrencinin ebeveynlerinden çalışmaya dahil edilme ölçütlerini karşılayan 3461 ebeveyn üzerinde yapılmıştır. Araştırmamız, kesitsel ve nicel bir yöntemle gerçekleştirilmiştir. Katılımcılardan alınan Aydınlatılmış Onam Formu'na ek olarak, Sosyodemografik Veri Formu, Problemli Medya Kullanım Ölçeği Kısa Formu (PMKÖ-KF), Çocuklar için Uyku Bozukluğu Ölçeği (ÇUBÖ) uygulanmıştır. Toplanan veriler, Jamovi vers. 2. 3. 18 ile uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırmaya dahil edilen 3461 ebeveynin %78,6'sı (2720 kişi) anne, %20,6'sı (712 kişi) ise babadır. Problemli medya kullanımı toplam puanı ile çocuğun uyku süresi, uyku bozuklukları toplam puanı ve UBÖ alt boyut puanları ile pozitif ilişkili olduğu bulunmuştur (p<0,01). Çocuğu kız olanların oranı %51,1 (1770 çocuk) ve erkek olanların oranı %48,9 (1691 çocuk) olarak bulunmuştur. Çocukların en çok kullandıkları medya araçları sırasıyla TV (%41,0), telefon (%36,1), tablet (%18,4), bilgisayar (%3,3), oyun konsoludur (%0,7). Çocuğunun uyku süresi 9 -11 saat olanların oranı %46,5 ve 8 – 9 saat olanların oranı %43,1 olarak bulunmuştur. Çocuklar için Uyku Bozukluğu Ölçek puanı ile sosyodemografik veriler arasında (cevaplayan ebeveyn, yaş, aile tipi, gelir durumu, çocuğun ilaç kullanımı, çocuğun gece kiminle uyuduğu) anlamlı ilişki saptanmıştır. Ebeveynlerde çocuğunun ekran başında geçirdiği süreyi azaltmak istediğini belirtenlerin oranı %85,7'tir. Bu ebeveynlerin, yardım istemeyen ebeveynlere göre PMKÖ ve UBÖ puanları daha yüksek bulunmuştur (p<,001). Problemli medya kullanımı gelir düzeyi, ebeveyn ekran süresi, çocuk yaşı ve cinsiyeti, çocuğun hafta içi ve hafta sonu ekran süresi ile ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Tartışma-Sonuç: Araştırma, problemli medya kullanımının uyku bozuklukları ile ilişkili olduğunu ortaya koymuştur; yani problemli medya kullanımındaki artış, çocuklarda uyku bozukluğu riskini arttırmaktadır. Benzer sonuçlar literatürde sıkça görülmektedir, ancak genellikle erişkin ve adölesan bireyler üzerinde yapılmıştır. Literatür, problemli medya kullanımının fark edilip önlenmesinin uyku bozuklukları riskini azaltabileceğini desteklemiştir. Ayrıca, ebeveynlerin ekran sürelerinin artmasıyla çocukların problemli medya kullanım puanlarının yükseldiği gözlemlenmiştir. Ebeveynlerin, çocukların medya kullanım alışkanlıklarını değiştirmek için öncelikle kendi alışkanlıklarını gözden geçirmesi gerekmektedir. Günümüzde teknolojinin yaygın kullanımı, problemli medya kullanımının toplumsal bir sorun haline gelme ve bağımlılık riskini artırma potansiyeline sahiptir. Bu nedenle, bu konuda hem tedavi edici hem de önleyici uygulamaları içeren sosyal politikalara ihtiyaç vardır. Türkiye'de bu konuda yeterli düzeyde araştırma bulunmamaktadır, bu sebepten farkındalığı arttırmak, ebeveynleri bilgilendirmek ve önleyici politikalar geliştirmek sağlıklı bir gelecek için gereklidir.Öğe Kronik obstrüktif akciğer hastalarında anksiyete ve depresyon semptom düzeyleri ile dini başa çıkma stratejilerinin hastalık şiddeti üzerine etkileri(Hitit Üniversitesi, 2024) Yılmaz, Burak; Yılmaz, AyşeAmaç: Çalışmamızda, KOAH'lı hastalarda depresyon ve anksiyete düzeyleri, hastalık semptomları, atak sayıları ve hastalık şiddetine göre depresyon ve anksiyete semptomlarının sıklığı ve şiddeti; ayrıca bu semptomlarla başa çıkma stratejileri ve dini başa çıkma düzeylerinin anksiyete, depresyon ve hastalık şiddeti üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Hitit Üniversitesi Tıp Fakültesi Erol Olçok Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Kliniği'ne Eylül 2023 - Aralık 2023 tarihleri arasında başvuran 118 KOAH tanılı hastanın, Dini Başa Çıkma Ölçeği, Beck Depresyon Envanteri ve Durumluk-Süreklilik Anksiyete Ölçeği'ni doldurmaları sağlanmıştır. Hastalık şiddeti düzeylerinin belirlenmesi için mMRC ve CAT anketleri doldurulmuştur. Bulgular: Hastaların %76,3'ü erkek ve yaş ortalaması 64,4±9,7 yıldır. Hastaların %78,8'inde KOAH ile birlikte ek kronik hastalık mevcuttur. Hastaların ortalama CAT skorları 16,3±9,6 olarak hesaplandı. Hastaların Beck depresyon puanları 22,0±12,2; STAI-S puanları ortalama 39,9±10,1; STAI-T puanları ortalama 44,8±10,6 olarak bulundu. Pozitif dini başa çıkma skorları 20,8±4,7, negatif dini başa çıkma skorları 8,4±2,1 olarak hesaplandı. KOAH evrelerine göre Beck depresyon ölçeği, STAI-S ve STAI-T değerlerini karşılaştırdığımızda üç grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu saptandı (p<0,05). KOAH evrelerine göre pozitif dini başaçıkabilirlilik değerlerini karşılaştırdığımızda üç grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,05). KOAH evrelerine göre negatif dini başaçıkabilirlilik değerleri karşılaştırıldığında evre 1- 2 hastalar ile evre 3 hasta grubu arasındaki fark anlamlı saptandı (p<0,05). Sonuçlar: Psikiyatrik öyküsü olmayan KOAH hastalarında bile yüksek depresyon ve anksiyete semptomları gözlemledik. Bu durum hastalığın ilerleyici ve geri dönüşsüz olmasıyla gelen endişelerle ilişkilendirilebilir. Çalışmamızda şiddetli KOAH'lı hastalarda daha yüksek dini başa çıkma değerleri saptadık. Dindarlık ve maneviyat, kronik hastalıklarla başa çıkmalarına yardımcı olabilecek bir strateji olarak görülmektedir. Hastalar, hem dini inançlarına sığınarak destek aramakta hem de hastalıklarının bir tür ceza olduğunu düşünerek kendilerini cezalandırılmış hissedebilmektedirlerÖğe Psoriasis hastalık şiddeti ve algılanan sosyal desteğin sosyal görünüş kaygısına etkisi(Hitit Üniversitesi, 2024) Kaya, Ümmügülsüm; Oğulluk, MustafaAmaç: Psoriasis, psikososyal komorbiditelerle ilişkili kronik inflamatuar bir hastalıktır. Psoriasis hastalarında sıklıkla utanç duyma, düşük benlik saygısı ve sosyal ortamlardan kaçınma eğilimi görülür, bu da sosyal kaygı düzeylerinin artmasına neden olabilir. Hastalar ayrıca sosyal etkileşimler konusunda kaygı yaşayabilir ve bu da yaşam kalitelerini etkiler. Bu çalışma ile; psoriasis hastalık şiddeti ve algılanan sosyal destek düzeyini saptayarak, bu iki değişkenin sosyal görünüş kaygısına etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Elde edilecek olan verilerin doğrultusunda, birinci basamağın koruyucu hekimlik rolü ve biyopsikososyal yaklaşımı ile; sorunlu bulunan alanların onarılması/önlenmesi için eğitim çalışmaları ve sağlık hizmetlerini geliştirmeye yönelik girişimler planlamak, böylece, hastalığın kişideki olumsuz etkilerini azaltmak, hastalık sürecini kolaylaştırmak, gerekli görüldüğünde hastayı doğru merkezlere yönlendirmek, sosyo-demografik verilerle; hastalık dışı etkenlerin sosyal destek, hastalık şiddeti ve görünüş kaygısına olan etkilerini değerlendirmek ve bu alandaki literatüre katkıda bulunmak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, tanımlayıcı tipte, kesitsel, nicel ve prospektif bir çalışma olarak, Hitit Üniversitesi Tıp Fakültesi Erol Olçok Eğitim ve Aratırma Hastanesi, Dermatoloji ve Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran ve çalışmaya dahil edilme ölçütlerini karşılayan psoriasis tanılı 140 hasta ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada psoriasis hastalık şiddeti ölçümü için hesaplanan PASI (Psoriasis Area Severity Index) skoruna ek olarak Sosyo-Demografik Veri Formu, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (MSPSS) ve Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği (SGKÖ) yüz yüze görüşme yöntemiyle uygulanmıştır. Toplanan veriler, uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak SPSS 25 (Statistical Package for the Social Sciences, version 25) paket programıyla analiz edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilenlerin yaş ortalaması 34,11 ve %55'i kadındır. Hastaların hastalık süresi ortalama 9,17 yıl ve hastalık başlangıç yaşı ortalaması 24,95 olarak bulunmuştur. PASI skoru, erkeklerin kadınlardan, lise ve altı eğitim düzeyine sahip olanların üniversite ve üstü eğitim düzeyine sahip olanlardan, evli olanların bekarlardan yüksek saptanmıştır (p<0,05). Evli olanların MSPSS Aile alt ölçek puanı bekarlardan yüksek saptanmıştır (p<0,01). Arkadaşıyla yaşayan hastaların MSPSS Arkadaşlar alt ölçek puanı yalnız yaşayanlardan yüksek bulunmuştur (p<0,05). Kamuda çalışan hastaların MSPSS toplam puanı öğrenci/ev hanımı ve özel sektör/serbest olarak çalışanlardan yüksek bulunmuştur (p<0,01). MSPSS toplam puanıyla hastalık başlangıç yaşı arasında pozitif yönlü düşük/orta düzeyde, PASI skoruyla arasında negatif yönlü düşük/orta düzeyde korelasyon saptanmıştır. Tartışma-Sonuç: Algılanan sosyal destek ve hastalık şiddeti arasındaki negatif yönlü korelasyon, psoriasis gibi kronik hastalıkların yönetiminde sosyal destek sistemlerinin önemini vurgulamaktadır. Hastalar için kişiselleştirilmiş sosyal destek programları, hastalığın etkilerini azaltmada ve hasta yaşam kalitesini iyileştirmede kritik bir rol oynayabilir. Algılanan sosyal destek ve sosyal görünüş kaygısı arasında anlamlı ilişki bulunmamış olması, bu değişkenlerin bağımsız olabileceğini düşündürebilir. Yani, bir birey yüksek düzeyde sosyal destek algılasa bile, bu onun görünüşüne dair kaygılarını otomatik olarak azaltmayabilir. Sosyal destek, farklı kaynaklardan sağlanabilir ve bu desteklerin niteliği, sosyal görünüş kaygısı üzerinde farklı etkiler yaratabilir. Bireylerin kişilik özellikleri, özgüven düzeyleri ve diğer psikolojik faktörler sosyal destek algısı ile sosyal görünüş kaygısı arasındaki ilişkide rol oynayabilir. Psoriasis şiddeti ile sosyal görünüş kaygısı arasında anlamlı korelasyon saptanmamış olması da, hasta merkezli yaklaşımın önemini vurgular ve hastalığın yayılımı ve şiddetinden bağımsız olarak, kişilerin bedenlerindeki değişimi nasıl algıladıklarını saptamak, etkin tedavi yaklaşımları açısından önem arz eder. Bu çalışmada incelenen sosyo-demografik özelliklerin sosyal görünüş kaygısı üzerinde belirleyici bir rol oynamadığı bulunmuştur ancak, bu kaygının altında yatan diğer faktörlerin daha iyi anlaşılması için daha kapsamlı araştırmaların yapılması gerekebilir. Anahtar Kelimeler: Psoriasis, Algılanan Sosyal Destek, Sosyal Görünüş KaygısıÖğe Tıp Fakültesi öğrencilerinde yaşam boyu öğrenme eğilimleri ve mutluluk düzeyleri arasındaki ilişki(Hitit Üniversitesi, 2024) Akkaş, Lütfullah; Oğulluk, MustafaGiriş ve Amaç: Tıp fakültesi öğrencileri, uzun ve zorlu bir eğitim sürecindengeçerek, insan sağlığını koruma ve iyileştirme adına önemli bir görev üstlenirler. Busüreçte, sadece tıbbi bilgi ve becerileri değil, aynı zamanda yaşam boyu öğrenmebecerilerini de geliştirmeleri oldukça önemlidir. Yaşam boyu öğrenme, bireyin kendiöğrenme sürecini yönetebilmesi, yeni bilgi ve becerileri edinmeye açık olması ve buöğrenme sürecinden keyif almasıdır. Tıp gibi sürekli gelişen ve yenilenen bir alanda,yaşam boyu öğrenme becerilerinin gelişmiş olması, hekimlerin mesleki yetkinliklerinikorumalarına ve geliştirmelerine olanak sağlar. Bununla birlikte, öğrenme sürecininyanı sıra, tıp fakültesi öğrencilerinin ruh sağlığı ve mutluluğu da oldukça önemlidir.Bu bağlamda, bu tez çalışmasının amacı, tıp fakültesi öğrencilerinin yaşam boyuöğrenme eğilimleri ile mutluluk düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek ve bu ilişkininöğrencilerin akademik başarıları ve mesleki gelişimleri üzerindeki olası etkilerine ışıktutmaktır.Gereç ve Yöntem: Bu çalışma 01.01.2024-30.04.2024 tarihleri arasında, dahiledilme kriterlerini karşılayan ve Hitit Üniversitesi Tıp Fakültesi 4. 5. ve 6. sınıftabulunan 199 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler yüz yüze yapılmıştır.Katılımcılara araştırmacı ve yönetici tarafından hazırlanan, literatür araştırması ileoluşturulmuş Sosyodemografik Veri Formu, Oxford Mutluluk Ölçeği Kısa Formu(OMÖ-K) ve Yaşam Boyu Öğrenme Eğilimleri Ölçeği (YBÖEÖ) uygulanmıştır.Bulgular: Çalışma sonucunda; katılımcıların OMÖ-K ortalama puanı 21,1olarak bulunmuştur. Katılımcıların yaşları ile OMÖ-K puanı arasında negatif yönlüdüşük/orta düzeyde korelasyon saptanmıştır. Katılımcıların cinsiyet, kaldığı yer veyaşadığı kişi değişkenleriyle OMÖ-K puanı arasında istatistiksel anlamlı bir ilişkisaptanmamıştır (p>0,05). YBÖEÖ toplam puan ortalaması 71,16 olarak bulunmuştur.Katılımcıların cinsiyet, yaş grubu, eğitim durumu, kaldığı yer ve yaşadığı kişideğişkenleriyle YBÖEÖ toplam puanı arasında istatistiksel anlamlı bir ilişkisaptanmamış olup (p>0,05), OMÖ-K puanı ile YBÖEÖ toplam puanı arasındadüşük/orta düzeyde pozitif yönde korelasyon saptandı. (p>0,01). Sonuç: Araştırma sonucunda tıp fakültesi öğrencilerinin hem mutlulukdüzeylerinin ölçek orta değerinden yüksek olduğu hem de yaşam boyu öğrenmeeğilimlerinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca öğrencilerin yaşam boyuöğrenme eğilimleri ile mutluluk düzeylerinin düşük/orta düzeyde pozitif yöndekorelasyon gösterdiği bulunmuştur. Başka bir deyişle, yaşam boyu öğrenme eğilimiyüksek olan kişilerin, aynı zamanda daha mutlu bireyler olduğu tespit edilmiştir.
